ثواب وعذاب

عذاب‏ جسماني

مگر در روز رستاخيز ما با همين بدن و با همين بدن خود و همين سلولها زنده نمي شويم، حال سلول هاي ما چه گناهي کرده اند که بايد عذاب شوند؟

بلى معاد جسمانى است و ما معتقديم انسان - كه مجموعه‏اى از روح و جسم است - مجموعا محشور خواهد شد و اين طور نيست كه روح تنها محشور و مؤاخذ گردد و انسان در قيامت، روح بدون جسم باشد. همچنين درست است كه حقيقت انسان روح و نفس او؛ يعنى،جنبه‏هاى تجردى او است و نه حيثيت مادى او؛ ولى در عين حال اين نكته بسيار مهم را نبايد فراموش كرد كه انسان، در هر صورت، تركيبى از جسم و روح است و تركيب او هم، يك تركيب اعتبارى (مانند تركيب نخود و لوبيا) نيست كه هر يك وجود مستقلّى داشته باشند. تركيب انسان از جسم و روح، يك تركيب حقيقى است؛ تركيبى كه حقيقت واحدى را تشكيل مى‏دهند.

فلسفه عذاب

انگيزه خدا از عذاب جهنم چيست؟ مگر خدا قادر نيست ببخشه؟ دنيا که تموم شده پس اين عذاب به خاطر چيه؟ آيا مي خواهد به اصطلاح دلش خنک بشه؟

آفرينش جهنم‏ در نظام حكيمانه الهى همان طور كه وجود بهشت در كل نظام هستى، ضرورى و سودمند است؛ وجود دوزخ نيز لازم و فايده‏مند است. وقتى خداوند متعال نعمت‏هاى خود بر بندگان را بر مى‏شمارد، جهنم و عذاب‏هاى آن را در رديف نعمت‏ها قرار داده، مى‏گويد: «... هذِهِ جَهَنَّمُ الَّتِي يُكَذِّبُ بِهَا الْمُجْرِمُونَ يَطُوفُونَ بَيْنَها وَ بَيْنَ حَمِيمٍ آنٍ فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما تُكَذِّبانِ»(1)؛ «اين است همان جهنمى كه تبه‏كاران آن را دروغ مى‏خواندند؛ ميان آتش و آب جوشان مى‏گردند.

قائم بالذات بودن انسانها و عقاب و عذاب

از آنجا که انسانها و ساير موجودات استقلال وجودي ندارند و ذاتا وابسته به آفريدگار خود هستند پس چگونه اعمال انسانها مستحق عقاب و عذاب و يا پاداش مي شود؟ به عبارتي وقتي انسانها نيت مطلق هستند چگونه از هم جدا هستند و داراي تفاوت؟ وقتي انسانها همه قائم بالذات پروردگار هستند و سبب و مسبب همه کارهاي آنها پروردگار است پس چه ارزشي دارد که انسانها را مي پروراند و تا ابد نگه مي دارد؟ آيا خلقت و آفرينش بيهوده نيست؟

1ـ مخلوقات در ذات خود ، نه وجودند و نه عدم بلکه ماهیّاتی هستند که نسبتشان به وجود و عدم یکسان می باشد. لذا این گزاره که « انسانها نیست مطلق هستند» ، گزاره ای است نادرست.
در مورد قائم به ذات بودن خدا و قائم به خدا بودن مخلوقات نیز بايد گفت: خدا وجود محض می باشد ؛ و وجود ، عین موجودیّت و ظهور بوده بی نیاز از وجود دهنده است ؛ چرا که وجود دادن به وجود معنی ندارد.

فلسفه عذاب

در جايي خوانده ام كه روح هر انساني جزئي از وجود خداوند است پس چطور مي شود كه خداوند انساني را عذاب مي دهد؟ لطفاً جواب را با استناد به مراجع قوي براي بنده ايميل كنيد.

مقصود از نفخ روح الهي اين نيست که ما جزئي از خدا هستيم ، زيرا خدا جزئ ندارد ؛ بلکه يعني ، روح که، نزديك‏ترين مخلوق به مبدأ متعال بوده و ظهور و جلوه تام و كامل حق و صفات اوست و از اين جهت آن را روح خدا مي خوانند در وجود ما و عنصر اصلي هستي ما است. روح خدا از قدس و طهارت خاص خود برخوردار است.

فلسفه عذاب و رحمانيت خدا

راز آفرينش دوزخ چيست؟ مي دانيم خدا عالم و ارحم الراحمين است پس خدا که مي داند بالاخره من نوعي با اختيار خودم جهنمي مي شوم و اگر او ارحم الراحمين است پس چرا راضي مي شود بنده اش عذاب شود؟ خدايى كه از مادر مهربان‏تر است، چطور بنده‏اش را در آتش مى‏سوزاند؟


در نظام حكيمانه الهى همان طور كه وجود بهشت در كل نظام هستى، ضرورى و سودمند است؛ وجود دوزخ نيز لازم و فايده‏مند است. وقتى خداوند متعال نعمت‏هاى خود بر بندگان را بر مى‏شمارد، جهنم و عذاب‏هاى آن را در رديف نعمت‏ها قرار داده، مى‏گويد: «... هذِهِ جَهَنَّمُ الَّتِي يُكَذِّبُ بِهَا الْمُجْرِمُونَ يَطُوفُونَ بَيْنَها وَ بَيْنَ حَمِيمٍ آنٍ فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما تُكَذِّبانِ»(1)؛ «اين است همان جهنمى كه تبه‏كاران آن را دروغ مى‏خواندند؛ ميان آتش و آب جوشان مى‏گردند.