ثواب وعذاب

عذاب دنيوي

چرا خداوند عذاب را در كل به قيامت موكول نمي كند مگر نه اينكه مي گويند اين دنيا ظرفيت عذاب را ندارد؟

نتایج و پیامدهای افعال انسان بر دو گونه اند. یا نتایج و پیامدهای تکوینی اند یا نتایج و پیامدهای قراردی. برای مثال وقتی راننده ای سبقت غیر مجاز می گیرد یا از چراغ قرمز رد می شود ، ممکن است با اتومبیل دیگری تصادف نماید. همچنین ممکن است توسط پلیس جریمه شود. جریمه شدن توسط پلیس مجازات قراردادی این عمل خلاف است ؛ امّا تصادف نمودن نتیجه تکوینی این فعل خلاف است ؛ یعنی در جایی که سبقت غیر مجاز یا رد شدن از چراغ قرمز منجر به تصادف شده است ، بین تصادف و آن عمل رابطه علّی و معلولی برقرار است . در مورد احکام شرعی نیز چنین است.

پيامبر و نزول عذاب

بارها در قرآن آمده که مواظب باشيد که عذابي مثل عذاب قوم هاي قبلي به شما نرسد. در حالي که شنيدم (شايد هم صحيح نباشد) که با دعاي پيغمبر عذاب استيصالي از امتش رفع شده و اگر هم چنين عذابي نازل مي شد بدون صاحب وحي نمي توانيم علتش را درک کنيم. پس حکمت اين وعيدها چيست؟

1. ظاهراً دلیل کسانی که عذاب استیصالی را از امّت اسلام نفی نموده اند ، آیات 32 الی 34 سوره فصّلت است.

عذاب دنيوي

چرا خداوند عذاب را در كل به قيامت موكول نمي كند مگر نه اينكه مي گويند اين دنيا ظرفيت عذاب را ندارد؟

البته بايد توجه داشت ، چنين نيست كه اين دنيا اصلاً ظرفيت عذاب و مجازات كافران و ستمگران را نداشته باشد و نتوان با مجازات ستمگران عدالت را در آن پیاده كرد.

ضرورت مجازات‎

مي گويند که آفرينش خداوند عين رحمت اوست پس چرا خداوند انسان هايي را مي آفريند که در عاقبت به جهنم مي روند (با اينکه خداوند مي داند آن شخص سرانجام راه راست را در پيش نخواهد گرفت)؟

نخست بايد دانست؛ فرجام بهشت يا دوزخ براي انسان از مقوله «شدني» هاست يعني ما بايد به اين دنيا بياييم تا بهشتي يا جهنمي «بشويم» و ظرف وجود ما با حضور در اين دنيا و طي مراحل علمي و عملي او گذر از فراز و نشيب ها شكل مي گيرد. بنابراين تا به دنيا نياييم پاداش و كيفر معنا پيدا نمي كند. براي روشن شدن پاسخ , بايد به چند نكته توجه داشت : يكم. انسان موجودي مختار و داراي دو نوع گرايش معنوي و حيواني است ; ملائكه فقط داراي گرايش معنوي و فاقد تمايلات حيواني اند و حيوانات فاقد گرايش هاي معنوي (در حد گرايش هاي معنوي انسان ) هستند.

كسب درآمد حرام و عقاب الهی

در آخرت ما در مورد کم بودن حقوقمان نسبت به شغل محاکمه نمي شويم چرا؟ ما با پذيرفتن اين شغل از زندگي خوبي بهره مند نبوديم و به ناچار مجبور شديم از لقمه حرام استفاده کنيم.

در پاسخ به اين پرسش به چند نكته اشاره مي شود:
1. منظور از «زندگي خوب» چيست؟ آيا زندگي خوب به بهره مندي و برخورداري از ثروت فراوان و رفاه مادي است؟