رابطه ی نفس و بدن

جسم و روح پس از مرگ

آيا پس از اينکه انسان در قبر گذاشته مي شود همان زمان روح به جسم بر مي گردد و جسم زنده مي شود يا زماني که انسان قرار است براي آخرت از قبر بيرون بيايد؟

در پاسخ به اين پرسش چند نكته حايز اهميت است:
1. مرگ به معناي قطع پيوند نفس از بدن خاكي است؛ به تعبير قرآن كريم مرگ «توفي» است و توفي به معناي اخذ و استيفاي چيزي به تمام حقيقتش است. خداوند در فرايند مرگ، نفس و روح انسان را تماما استيفاء مي كند.
2. نفس آدمي پس از مرگ با بدن خاكي قطع علاقه و پيوند تدبيري مي كند به گونه اي كه نفس هيچ گونه مديريت و تدبير و تصرفي نسبت به بدن خاكي ندارد گر چه يك نوع پيوند و علاقه خاطره اي با بدن خاكي دارد زيرا چند صباحي با اين بدن انس داشته و خاطره آن بدن را در خود دارد.
3.

کسب کمالات از طریق جسم

کسب برخي کمالات خاص از طريق بقاء جسد را توضيح فرمائيد به علاوه اين نکته چگونه در رابطه با ائمه معصومين عليه السلام قابل توجيه است؟ در حالي که حضرات عليهم السلام داراي نفوس کاملند و براي طي مراحل کمال به دنيا نيامده اند بکله واسطه فيض الهي و هادي بشريتند.


1ـ کمالات بشری بر دو گونه اند ؛ برخی از این کمالات از طریق افعال اختیاری حاصل می شوند ؛ و برخی دیگر به طور طبیعی و در اثر حرکت جوهری بدن به دست می آیند. برای مثال وقتی کودکی بزرگ می شود ، اوصافی که قبلاً نداشت برای او حاصل می گردد ؛ امّا نه از راه اختیار بلکه به نحو طبیعی. روشن است که بعد از مرگ ، امکان کسب کمالات اختیاری وجود ندارد ؛ امّا اگر بدن شخص ، نصیبی از یک نحوه حیات داشته باشد ، در اثر حرکت جوهری آن ، کمالاتی طبیعی برای صاحب بدن حاصل خواهد شد. مثلاً افرادی که دچار حالات کما یا مرگ مغزی می شوند ، حرکت ارادی ندارند ؛ امّا بدنشان در حدّ نباتی زنده است.